Jenova Chen (9)

Jenova Chen w 2007 roku (fot. © Vincent Diamante)

Rok urodzenia: 1981

Kraj pochodzenia: Chiny

Arcydzieło: Cloud (2005), Podróż (2012, oryginalna nazwa Journey)
Naprawdę warto: Flower (2009)
Warto: Flow (2007)

Jenova Chen (właściwie Xinghan Chen) jest urodzonym w Szanghaju projektantem gier komputerowych, znanym z wysublimowanych graficznie, minimalistycznych dzieł.

Chen od dziecka chłonął gry jak gąbka, szczególnie wykazując zainteresowanie słynnym Final Fantasy VII Yoshinoriego KitaseZdobył zarówno wykształcenie informatyczne na Uniwersytecie Jiao Tong w Szanghaju, jak i dyplom magistra na USC School of Cinematic Arts w Los Angeles. Był więc światowcem, co przełożyło się na jego twórczość adresowaną do mieszkańców całego globu ziemskiego. Na uczelni amerykańskiej podjął współpracę ze studentką Kellee Santiago, której efektem była stworzona w 2005 roku gra Cloud – genialna w swej prostocie wizualizacja dziecięcego marzenia o zabawie z chmurami. Chen ujawnił tu swoją niezwykłą wrażliwość i zdolność do chwytania graczy za serce, urzekając jednocześnie pięknem wirtualnego krajobrazu. Chen, jakkolwiek otrzymał w 2006 roku nagrodę uniwersytecką za Cloud, nie był szczególnie zadowolony ze swej gry, określając ją mianem mało intuicyjnej.

Założył własne studio – thatgamecompany – i w 2007 roku wraz z Nicholasem Clarkiem wykonał kolejną grę, przeznaczoną na konsolę PlayStation 3 Flow. Jest to, najprościej mówiąc, traktat o ewolucji – gracz kieruje w nim stworzeniem pływającym w głębinach oceanu, którego zadaniem jest zjadanie mniejszych organizmów oraz unikanie większych (oczywiście z nimi też można walczyć), co powoduje ewolucję protagonisty. Była to całkiem interesująca, olśniewająca pięknem produkcja, która z powodzeniem walczyła o miano dzieła sztuki, ale jednak brakowało w niej czegoś, co uczyniłoby ją „grą” w szerszym tego słowa znaczeniu. Tym niemniej Flow również odniósł sukces, zdobywając liczne nagrody na międzynarodowych festiwalach.

Biorąc pod uwagę zastrzeżenia dotyczące Flow, Jenova Chen stworzył dzieło Flower o zbieraniu płatków kwiatów. Jakkolwiek opis ten może wydawać się banalny, Flower zyskał znaczącą sympatię krytyków i graczy, znów porażając olśniewającą wizją plastyczną oraz prostotą rozgrywki. Zarazem był pozbawiony przywar poprzednika dotyczących powtarzalności rozgrywki – każdy poziom stanowił odrębne przeżycie. Chen pokazał swoją wielkość, przez „wspomnienia” co niektórych kwiatów snując alegorię niszczycielskiej działalności człowieka, która powoduje zanikanie owego wspaniałego, choć wirtualnego świata.

Prawdziwym triumfem Chena okazało się jednak arcydzieło pod tytułem Podróż, które ukazało się w 2012 roku. Gracz wciela się w nim w podróżnika, który, zaczynając na pustyni bez żadnych konkretnych celów, przemierza wirtualny świat. Na drodze napotyka niekiedy innych osamotnionych graczy, z którymi może wchodzić w interakcje pomocne w rozgrywce,  próbować nawiązać dialog pomimo językowych trudności (jakie miewamy zresztą na co dzień). Ta minimalistyczna fabuła ma moc chwytania za serce, nie tylko dzięki mistrzowskiej wizji plastycznej inspirowanej sztuką Bliskiego Wschodu, ale również dzięki podniosłej końcówce.

31 lat (w chwili pisania tego tekstu). Cztery gry. To wystarczyło, by Jenova Chen zdobył wielką renomę w branży i uzyskał opinię jednego z najwybitniejszych projektantów gier w dziejach. Nie traktuje on bowiem gracza jak imbecyla podążającego za najniższymi instynktami, ale jak równorzędnego partnera, który jest zdolny do empatii i wyższych uczuć. Produkcje Chena nie mają umocowania w konkretnej rzeczywistości, za to posiadają moc wywołania w graczu emocji. Niemal tak jak filmy Hayao Miyazakiego, japońskiego mistrza anime. Dowodzi to, źe gry jednak są sztuką.

BIBLIOGRAFIA

O swoim życiu, początkach własnej kariery i podejściu do tworzenia gier Jenova Chen opowiadał w wywiadzie dla Simona Parkina „Jenova Chen: Journeyman” na stronie Eurogamer; wzmianki o jego wizji branży pojawiają się w artykule „The Indie Kids Are All Right”  na stronie 1UP oraz wywiadach „Finding a New Way: Jenova Chen and thatgamecompany” i „In-Depth: Hunicke and Chen Talk TGS’s Intriguing Journey” na stronie Gamasutra. Wśród recenzentów Flow co ciekawsze opinie wyrazili Chris Roper ze strony IGN, Alex Navarro ze strony GameSpot, Beniamin Durski z witryny Polygamia.
Co do Flowera, warto przeczytać przeglądy autorstwa Alice Liang z 1UP i Guya Cockera z GameSpotu. Wśród recenzji Podróży najbardziej godne uwagi są: artykuł „To Retail and Beyond” autorstwa Brandona Balesa z witryny GameCritics, przegląd Kezy MacDonald z brytyjskiego dziennika „The Guardian„, takiż Toma Hogginsa z „The Daily Telegraph” , wreszcie recenzje pióra Tymona Smektały zarówno w piśmie „CD-Action” nr 4/2012, jak i w internetowej wersji pisma (obie różnią się merytorycznie).

—  © Filip Jankowski

Reklamy